Η ζωή κυλάει ντεγκραντέ

Τα μπαλκόνια φέτος δεν αναβοσβήνουν μαγικά. Λιγοστά τα στολισμένα. Διαπέρασα τους τοίχους με το βλέμμα και σαν να είδα ότι και μέσα, λίγα είναι ολοστόλιστα. Ολοι κρατιούνται. Αφησα πίσω τις γειτονιές πέριξ των λόφων και κατηφόρισα στο κέντρο.

Η ζωή κυμάτιζε διαφορετική στο Κολωνάκι και στη Σταδίου, διαφορετική στην Αθηνάς και στην Ευριπίδου, μερικές εκατοντάδες μέτρα παρακάτω. Στο Κολωνάκι σαν να μη συμβαίνει τίποτε· το έμπειρο μάτι όμως μπορεί να συγκρίνει με πέρσι: τα καφενεία είναι ήσυχα και δεν είναι φίσκα, η τελευταία Κυριακή για ψώνια θύμιζε Αύγουστο, οι χριστουγεννιάτικες μέρες είναι ήσυχες, σχεδόν θλιμμένες, ο κόσμος κινείται σιγαλόφωνα, διακριτικά, κομψά. Σαν να μη συμβαίνει τίποτε.

συσσίτια στην Αθήνα...

Στο Σύνταγμα δεν στήθηκε το μεγαλύτερο δέντρο της Ευρώπης, δεν άναψε καρουσέλ. Στην Ερμού παίζουν πλανόδιοι μουσικοί για να γεμίσουν το κενό και να θυμίσουν τα Χριστούγεννα των διαφημίσεων και των σχολικών βιβλίων, στερεοτυπικά χαρμόσυνα. Ακόμη και αυτή η στερεοτυπική εορταστικότητα, τα παράφωνα κάλαντα, οι ξέχειλες σακούλες με τα δώρα και τα περιττά, ο αμέριμνος καφές και το κονιάκ στα πεζοδρόμια, κι αυτή η στερεοτυπία χρειάζεται, σαν νοσταλγία γι’ αυτό που υπήρχε διαρκώς, χωρίς κανένα σημάδι διακοπής του. Μα διακόπηκε.

Από τη Σταδίου κάτι λείπει: η λάμψη, το χρήμα, το κέφι, η ψευδαίσθηση των εορτών, η βουή. Κλειστά μαγαζιά με πένθιμα «Ενοικιάζεται» και απειλητικά γκράφιτι στις κλειστές προσόψεις, ανοιχτά μαγαζιά με λιγοστούς ή καθόλου πελάτες, περαστικοί χωρίς σακούλες δώρων, περαστικοί συλλογισμένοι προσπερνούν βιαστικά, καρτερικοί ζητιάνοι, μια υπέρλαμπρη μπάντα τσιγγάνων από την Τρανσυλβανία φωτίζουν με τα χάλκινά τους τα Χαυτεία, με τραβούν σαν έντομο ηχοτροπικό. Είχα διψάσει για ήχο και φως ― και ευωδιά: ο Λουμίδης σκορπάει γενναιόδωρα αρώματα Σάντος και Κολομβίας.

Ο δρόμος σε τραβάει προς τα κάτω, φυσικά, αβίαστα. Κατηφορίζω, σκονισμένος από τη μελαγχολία της Σταδίου. Αθηνάς, Βαρβάκειος, Ευριπίδου. Αλλάζει η τονικότητα, ανεπαίσθητα μα σταθερά. Ξανακούω βουή άστεως: Η ζωή ξεχυλίζει στους δρόμους· μια ζωή ντεγκραντέ, που κυματίζει διαφορετική σε αισθήματα, μα πόσο διαφορετική μέσα σε μερικές εκατοντάδες μέτρα, από το Σύνταγμα ώς την Κουμουνδούρου.

Πιπεριές αποξηραμένες και ξύλα κανέλας, όσπρια, σακιά, σαπούνι, αινιγματικά εμπορεύματα απ’ την Κίνα, αναπτήρες, ψαλίδια, φανοί θυέλλης, σ’ ένα σκοτεινό μαγαζάκι στον παράδρομο άδειο δυο γυναίκες φτιάχνουν πλεξούδες σκόρδα, 3 ευρώ τα 25, θυμίζει Κάιρο, Πειραιά και Ερμούπολη του ’60, και τα πρόσωπα είναι σκούρα, τα μάτια ολόμαυρα, οι λαλιές άλλες. Η πόλη είναι ντεγκραντέ. Εδώ ξεθωριάζει η θλίψη του αστού, τονίζεται η ζωτικότητα του ενστίκτου, η επιβίωση.

Λεπτή ψύχρα μεσογειακή. Στεκόμαστε σ’ ένα μπαλκόνι art deco πλάι στην πλατεία Κουμουνδούρου και σιγοπίνουμε προσέκο παγωμένο. Στις απέναντι πολυκατοικίες μια άλλη ζωή ξεχύνεται ορμητική, σαν άγρια βλάστηση: δορυφορικά πιάτα, απλωμένες μπουγάδες, ποδήλατα στα μπαλκόνια, ένα παράθυρο καδράρει μια μητέρα που κούρευε τον γιο της. Η ζωή ξεχείλιζε απ’ τα φωτεινά παράθυρα, χωρίς γιρλάντες, χωρίς γκυ χριστουγεννιάτικα και φωτάκια LED. Γυμνή ζωή.

Τι λέτε, να μείνω ή να φύγω; Ο τριαντατριάχρονος συνομιλητής με αιφνιδιάζει· απαντάω αυθορμήτως: Να φύγεις! Εχεις καλή πρόταση για να φύγεις έξω; Πρόταση επιβίωσης, όχι σπουδαία πράγματα. Αισθάνομαι ότι εδώ θα συμβούν πολύ ενδιαφέροντα πράγματα, οπότε λέω γιατί να φύγω, αν θα πετύχω απλώς μια επιβίωση; Κι εδώ θα επιβιώσουμε..

Σκούροι Ανατολίτες περνούν από κάτω, σηκώνουν το βλέμμα, κοιτούν διερευνητικά, βρισκόμαστε στη γειτονιά τους.
Η Αθήνα είναι συναρπαστική… Ολα μπορούν να συμβούν, ο αέρας έχει ηλεκτρισμό, κάτι συμβαίνει… Η οικοδέσποινα του προσέκο έχει εργαστεί πολλά χρόνια στη Νέα Υόρκη και στο φιλόδοξο Βερολίνο της επανένωσης. Τίποτε δεν συμβαίνει πια στο Βερολίνο, λέει. Τον καιρό που πολλοί ετοιμάζονται να φύγουν, κάποιοι άλλοι επιστρέφουν, χορτάτοι από άλλες πόλεις, από εμπειρίες. Γυρνούν στην αβεβαιότητα, επιλέγουν το μεταίχμιο, τον ηλεκτρισμό, το ρίσκο των αλλαγών. Αντλώ από την αισιοδοξία και τη ζωτικότητά τους.

Αφήνομαι πάλι στο ντεγκραντέ της ζωής, στην πόλη. Ανάβαση, τώρα. Στο σταυροδρόμι κοιτάω τα οδόσημα. Το ένα μνημονεύει την αρχαία ποιήτρια Κόριννα από την Τανάγρα. Η άλλη οδός είναι αφιερωμένη στον Επίκουρο, ταιριαστός πολύ με το ρευστό παρόν, παρηγορητικός: «Άφοβον ο θεός, ανύποπτον ο θάνατος· και ταγαθόν μεν εύκτητον, το δε δεινόν ευκαρτέρητον».

Νίκος Ξυδάκης

Η σχετικότητα της ευτυχίας

Στις γιορτές συνήθως μελαγχολούμε περισσότερο.. Ίσως αυτή και μόνο η προσπάθεια να περάσουμε καλύτερα, η πίεση να είμαστε με το ζόρι χαρούμενοι, η πίκρα πολλές φορές μπροστά στην επιτηδευμένη χαρά των άλλων, η μοναξιά της κοινωνικής συναναστροφής, η αγωνιώδης αναζήτηση μια στιγμής ευτυχίας, ίσως όλα αυτά μας κάνουν πιο δυστυχισμένους..

Διάγουμε μια εποχή ρευστότητας και αστάθειας των πάντων όπου η μόνη βεβαιότητα είναι η αβεβαιότητα και η αναζήτηση της ευτυχίας αποτελεί και η ίδια μια υπόθεση μεγάλου ρίσκου.. Πολύ περισσότερο σήμερα που στην κοινωνία μας έχουν έρθει τα πάνω κάτω και οι ζωές μας, αν δεν έχουν αναποδογυρίσει και αυτές, προσπαθούν να ισορροπήσουν σαν σχοινοβάτες σε αόρατα σχοινιά..

Παρόλα αυτά το όνειρο μια ευτυχισμένης στιγμής παλεύει με την γενική κατάθλιψη.. Εξακολουθούμε να ξεφυλλίζουμε τα περιοδικά, να ψάχνουμε για ένα δωράκι, να αντιγράφουμε συνταγές «επιτυχίας», να συνάπτουμε κοινωνικές συμβάσεις, να κάνουμε υποχωρήσεις, υποτιμήσεις και εκπτώσεις αρχών και αξιών, να εκθέτουμε τα συναισθήματα μας βορά σε αδηφάγους εγωισμούς, ακόμα και να προσφέρουμε τους εαυτούς μας τολμώντας να ερωτευτούμε..

Για τον Αριστοτέλη το κρίσιμο για την ευτυχία (ευδαιμονία) είναι η πόλης-κράτος και η γνώση ενώ το μέσον για την ευδαιμονία η «μεσότης».. παν μέτρον άριστον.. Για τον Πλάτωνα η προσέγγιση του «αγαθού». Για τους Στωικούς η απάθεια της στιγμής (η απουσία παθών), για τον Επίκουρο η καταστασιακή ηδονή της ηρεμίας και η αταραξία και τέλος για τον ..Πάγκαλο το μνημόνιο..(!) Αν ανατρέξουμε στη νεώτερη φιλοσοφία έχουμε να πούμε τόσα πολλά, αλλά και πάλι θα επιστρέψουμε στους σοφιστές για τους οποίους η ευτυχία ήταν και αυτή σχετική..

Η ζωή προχωρά ανάμεσα από τις αντιθέσεις της αγνοώντας τον ορισμό της ευτυχίας ακόμα και αν η ευτυχία της κάνει καλό ή κακό.. Ενώ για παράδειγμα προσπαθούμε να εκριζώσουμε από μέσα μας την βαθειά μελαγχολία, ουδόλως μας ενδιαφέρει φυσικά το γεγονός ότι ο μελαγχολικός και απομονωμένος άνθρωπος των ..σπηλαίων, που έμενε πίσω και συλλογιζόταν, ενώ οι άλλοι κυνηγούσαν ευτυχισμένοι την τροφή, ήταν εκείνος που συνέβαλλε στην εξέλιξη του πολιτισμού.. Αγνοούμε επίσης το γεγονός ότι οι διαρκώς ευτυχισμένοι παραμένουν προσκολλημένοι και στάσιμοι στα ίδια και στα ίδια, χάνοντας έτσι την ικανότητα προσαρμογής σε νέες καταστάσεις, επομένως την ικανότητα της ανανέωσης και εξέλιξης, εν ολίγοις μετατρέπονται σε χαζοχαρούμενους.. Γιατί, πότε αποφασίζουμε να δράσουμε στη ζωή; Όταν για παράδειγμα μας στενεύουν τα παπούτσια και αποφασίζουμε να τα διορθώσουμε ή να τα πετάξουμε, δηλαδή μόνο όταν μας συμβαίνει κάτι που μας κάνει να νιώθουμε άσχημα όπως θλίψη, θυμός, κλπ.. Φανταστείτε ένα άτομο που διαρκώς σκέφτεται θετικά, σύμφωνα με αυτήν την ηλίθια αμερικανιά του think positive.. Το χαζοχαρούμενο αυτό άτομο αποτελεί εμπόδιο για την εξέλιξη της παγκόσμιας σκέψης και του πολιτισμού..

Εκείνο που πρέπει να τονιστεί με έμφαση είναι ότι η ευτυχία δεν είναι κάτι το στιγμιαίο όπως το συναίσθημα (χαρά, θυμός κλπ.) Είναι μια κατάσταση, αλλά: (και εδώ είναι όλο το ζουμί..) Διαρκής κατάσταση ευτυχίας, τουλάχιστον για ένα μεγάλο χρονικό διάστημα, δεν μπορεί ποτέ να υπάρξει και ματαίως την επιδιώκουμε. Και αυτό για τους εξής βασικούς λόγους:

Το επίπεδο ικανοποίησης μας εξαρτάται από τις εμπειρίες μας. Αν τα πράγματα επιδεινώνονται σχετικά με τις προηγούμενες εμπειρίες μας, τότε τα αξιολογούμε ως αρνητικά ενώ αν βελτιώνονται τα αξιολογούμε ως θετικά. Αν παραμένουν τα ίδια λέμε ότι είναι απλώς φυσιολογικά. Αν για παράδειγμα είσαι συνηθισμένος να είσαι πάντα πρώτος, όταν έρχεσαι δεύτερος δυστυχείς.. Αν είσαι συνηθισμένη να είσαι ωραία ή και η ομορφότερη αλλά δεν το επιβεβαιώνεις καθημερινά, τότε βασανίζεσαι στη μόνιμη ανασφάλεια.. Όταν προκειμένου να νιώσεις ευτυχισμένος ζεις με τον πήχη ανά χείρας μετρώντας και συγκρίνοντας διαρκώς, δυστυχείς περισσότερο..

Ύστερα είναι και ο χρόνος που περνάει και ποτέ δεν σταματάει.. Και ναι μεν ο χρόνος θεραπεύει όλες τις πληγές αλλά κάνει και την ευτυχία παροδική.. Για παράδειγμα οι νικητές του πρώτου λαχνού. Το περιοδικό  Scientific American δημοσίευσε μια έρευνα σύμφωνα με την οποία ένα ή δύο χρόνια μετά, αυτοί που κέρδισαν τον πρώτο λαχνό, δεν ένιωθαν πιο ευτυχισμένοι από πριν..

Η ευτυχία είναι όπως η φτώχεια που είναι και αυτή ένα σχετικό μέγεθος. Ο πλούσιος της Εκάλης νιώθει φτωχός μπροστά στον πλούσιο του Μπέβερλι Χίλς.. Η ευτυχία λοιπόν βρίσκεται πάντα σε άμεση συνάρτηση με την ευτυχία των γύρω μας. Θέλουμε δεν θέλουμε, βρισκόμαστε διαρκώς σε μια διαδικασία ανελέητης σύγκρισης. Όταν συγκρίνουμε τον εαυτόν μας με ομορφότερους, πλουσιότερους και συνήθως με αυτούς τους γνωστούς τηλεοπτικούς «πετυχημένους» (το προσπερνώ για να μην ξεράσω) τότε βυθιζόμαστε στην αποχαύνωση ενός ονείρου που δεν έρχεται ποτέ.. Αντιθέτως, αν συγκρινόμαστε με άτομα που βρίσκονται σε χειρότερη κατάσταση από εμάς βγαίνουμε ικανοποιημένοι.. Υπάρχουν και χειρότερα λέμε συνήθως..

Όλα αυτά απηχούν και στις πιο σοβαρές προσωπικές μας καταστάσεις όπως η οικογένεια, ο γάμος, κλπ. Όπως λοιπόν δεν είναι δυνατόν να ζούμε σε μια κατάσταση διαρκούς ευτυχίας, έτσι δεν είναι δυνατόν να ζούμε και σε μια κατάσταση διαρκούς δυστυχίας. Αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να παίρνουμε αποφάσεις «εν θερμώ». Έτσι και αλλιώς δεν υπάρχει ευτυχία αν δεν έχεις τον έλεγχο πραγμάτων και καταστάσεων. Αν δεν νιώθεις ότι κατέχεις τις απαραίτητες στρατηγικές και δυνατότητες για να αντιμετωπίζεις τις αλλαγές της ζωής. Όταν χάνεις τον έλεγχο, χάνεις και κάθε κίνητρο για δράση και ζωή μαζί και κάθε γνώση για να ανακαλύψεις καινούργιους τρόπους ώστε να λύσεις προβλήματα και να ζήσεις καλύτερα..

Στην αμερικανική διακήρυξη του 1776 η επιδίωξη της ευτυχίας θεωρείται μέγιστο ανθρώπινο δικαίωμα. Σήμερα, η κουλτούρα της αγοράς έχει συνδέσει αναπόσπαστα την επιδίωξη της ευτυχίας με την κατάκτηση της «επιτυχίας» μέσα σε μια κοινωνία άκρατου ατομικισμού και βάρβαρου ανταγωνισμού που υποβαθμίζει την ανάγκη της αλληλεγγύης και της ευθύνης για τον άλλον. Η ευτυχία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ικανοποίηση των ατομικιστικών και εγωιστικών μας συμφερόντων και αναγκών, ενώ αντιθέτως σε μια κοινωνία μη ατομικιστική και περισσότερο συλλογική, η ευτυχία θα μπορούσε να προκύψει και μέσα από την ευθύνη και τη μέριμνα για τον άλλον..

Βεβαίως δεν φταίει για όλα το σύστημα και η κακούργα κοινωνία. Η ευτυχία εξαρτάται και από τον τρόπο που και εμείς την αντιλαμβανόμαστε ως άτομα. Θα έλεγα λοιπόν ότι τελικά η ευτυχία μας εξαρτάται από τους τρόπους που ο καθένας μας καταξιώνει και επιβεβαιώνει την ύπαρξη του.. Σκεφτείτε πόσο θλιβερό είναι το θέαμα ατόμων που προσπαθώντας να επιβεβαιώσουν την ύπαρξη τους, δεν αντιλαμβάνονται ότι έχουν ξεπεράσει κάθε όριο γελοιότητας. Η τηλεόραση μας δίνει καθημερινά άφθονα τέτοια παραδείγματα από το κοινώς «ψώνιο» έως την ανθρώπινη ψυχοπαθολογία βαριάς μορφής.. Αυτοί λοιπόν οι τρόποι που επιβεβαιώνουμε την ύπαρξη μας και μας φέρνουν την ευτυχία ή την δυστυχία είναι και δική μας επιλογή και όχι μόνο της κοινωνίας.. Πες μου με τι επιβεβαιώνεσαι, τι σε καταξιώνει, για να σου πω και με τι ευτυχείς αλλά και πόσο δυστυχισμένος είσαι.. Να σου πω επίσης αν θα περάσεις καλά τις γιορτές.. Άντε βρε .. δυστυχείς ευτυχισμένοι, καλές γιορτές και χρόνια πολλά!

ΣΗΜ: Για την ευτυχία με ημερομηνία λήξης κλίκ ΕΔΩ

Ο Βαγγέλης Παπαχρήστος και οι κότες της Βουλής..

Το ζήτημα δεν είναι πια αν καταλύθηκε η Δημοκρατία. Οι ίδιοι οι κυβερνώντες ομολογούν ότι δεν έχουν δημοκρατική νομιμοποίηση, ενώ τα «μνημόνια» ούτε καν τα βλέπει πια η Βουλή.. Αν καταλύθηκε η Εθνική Ανεξαρτησία. Ο ίδιος ο πρωθυπουργεύων το λέει που υπέγραψε την παράδοση της χώρας άνευ όρων και εντελώς αμαχητί..  Αν τα μνημόνια αντί να σώζουν, βουλιάζουν περισσότερο τη χώρα. Το λένε οι πάντες πλέον και στελέχη του πασοκ.. Αν ασκείται πρωτοφανής ωμή βία στη ζωή μας. Μέσα σε μια μέρα μόνο μας γύρισαν 70 χρόνια πίσω.. Αν μας κυβερνούν νεοφώτιστοι του νεοφιλελεύθερου πασοκισμού, ξεδιάντροποι ψεύτες, επιτήδειοι της επικοινωνιακής εξαπάτησης, ασυνείδητοι κοινωνικά, αδίστακτοι που δεν υπολογίζουν τίποτα. Ακόμα και μπροστά στο «πτώμα», δηλαδή σε έναν γονατισμένο λαό, αποπειράθηκαν να περάσουν τροπολογία στη Βουλή με την οποία χαρίζουν 24 δις χρέη στο δημόσιο.. Ήδη κυκλοφορεί ο κατάλογος γνωστών επιχειρηματιών-οφειλετών..

Βαγγέλης Παπαχρήστος

Δεν είναι λοιπόν αυτό το ζήτημα.. Όλα αυτά δεν αμφισβητούνται πια.. Το ζήτημα είναι ποιος θα τους σταματήσει ρε γαμώτο.. Γιατί δεν αρκεί ένας Βαγγέλης Παπαχρήστος.. Δεν είναι τυχαίο ότι είναι ο μαναδικός που δεν ψήφισε και τίμησε την συνείδηση του και αυτούς που τον εξέλεξαν χωρίς ποτέ να κλαψουρήσει μπροστά στα μικρόφωνα και στις κάμερες τάχαμου από πόνο που υποφέρει ο λαός.. Μπορεί ο Γιωργάκης και ο πασοκισμός να διέγραψαν τον Παπαχρήστο γιατί ψήφισε κατά συνείδηση ως όφειλε, όμως ο Παπαχρήστος ξεφτίλισε όλον το πασοκισμό, «βαθύ», «σκληρό» και «μαλακό», που πρωταγωνιστεί στον ..πόνο και στο δάκρυ για την δυστυχία του κόσμου, ενώ ταυτόχρονα ψηφίζει και υπογράφει αυτήν την δυστυχία.. Γιατί δεν είναι μόνο η συνείδηση κότας όλου αυτού του μιξο-κλαίοντος θιάσου του πασοκισμού. Είναι ότι με την δραματική αυτή σαπουνόπερα ενισχύεται το κλίμα του καταναγκασμού, του φόβου και της υποταγής ότι ..ναι μεν.. σπαράζουμε από τον πόνο και το κλάμα που πετσοκόβουμε τις ζωές σας, αλλά προς χάριν της σωτηρίας της πατρίδος.. Δεν είναι τυχαίο λοιπόν που όλοι αυτοί έχουν αρχίσει να νιώθουν και «εθνοσωτήρες» και γιαυτό φοβάμαι ότι δεν έχουμε δει τίποτα ακόμα..

Ποιος θα τους σταματήσει λοιπόν; Αυτό είναι τώρα το ζήτημα.. Οι “κότες” της Βουλής; Η συνυπεύθυνη για την κατάντια της χώρας εντεταλμένη δημοσιογραφία;  Τα επιτελεία στα ντόπια και ξένα κέντρα αποφάσεων έχουν το κεφάλι τους ήσυχο όσο η εντεταλμένη δημοσιογραφία στηρίζει τη βρώμικη δουλειά και όσο στους δρόμους βρίσκεται ένα καθιερωμένο και σύνηθες ΠΑΜΕ που κινητοποιείται χωρίς όμως να κινητοποιεί εφησυχασμένες συνειδήσεις και μια άλλη αριστερά που βολοδέρνει μεταξύ του φιλοπασοκισμού και του αριστερισμού.. Όπως  αποκαλύπτουν λοιπόν αυτά τα κέντρα εξουσίας μόνο τότε θα ανησυχήσουν όταν βγουν στους δρόμους οι ομάδες νεολαίας, οι φοιτητές και ο λαός που δεν ποδηγετούνται, από εξουσίες, κουκουλοφόρους, παρατάξεις, κόμματα και συνδικαλισταράδες.. Όταν βγούμε στους δρόμους όλοι εμείς δηλαδή.. Αλλά για να βγούμε όλοι εμείς στους δρόμους θα πρέπει να γίνει η συντέλεια του κόσμου. Να διακόψουμε δηλαδή την συμμετοχή μας στον αγώνα των «μάστερ σεφ» για μια καλύτερη σάλτσα και να αποφασίσουμε να κάνουμε ένα αγώνα για μια καλύτερη ζωή.. Χλωμό το βλέπω..

Η υποτίμηση του ανθρώπου

Ή αλλιώς, τι δεν πρόκειται να καταλάβουν ο Πάσχος Μανδραβέλης και αυτός ο τζιτζιφιόγκος Μπάμπης Παπαδημητρίου..

Για μας τους υπόλοιπους και μη φανατικούς, είναι πολύ εύκολο να καταλάβουμε ότι οι οικονομική υποτίμηση είναι το λιγότερο και μικρότερο κακό. Αρκεί να συγκρίνουμε πώς έπρεπε να είναι και να ζει ο άνθρωπος και που κατάντησε και τότε θα καταλάβουμε τι σημαίνει συρρίκνωση και υποτίμηση του ανθρώπου. Ο Μαρξ περιγράφει τα οικουμενικά και πανανθρώπινα γνωρίσματα που προσιδιάζουν στην «ουσία» της ανθρώπινης φύσης και κάνουν τον άνθρωπο να ξεχωρίζει από τα άλλα έμβια όντα. Κατ αρχάς είναι εκ φύσεως δημιουργικό όν γιατί με την εργασία του μετασχηματίζει το περιβάλλον του και μέσα από αυτήν την διαδικασία αυτοπραγματώνεται και ο ίδιος συγκροτώντας ελεύθερα και τον εαυτόν του ως φορέα δημιουργικής δράσης. Αυτή η δημιουργική δράση απαιτεί συλλογική προσπάθεια και γιαυτό η ανθρώπινη φύση είναι «συλλογική» και όχι «μονολογική»-ατομικιστική. Ο άνθρωπος είναι επίσης ένα «καθολικό και οικουμενικό όν» που έχει τη δύναμη να μετασχηματίσει ολόκληρο τον κόσμο γιατί μπορεί να παράγει και να δημιουργεί ακόμα και όταν δεν το απαιτεί κάποια άμεση φυσική ανάγκη του, όπως για παράδειγμα να κάνει τέχνη. Τέλος, είναι μια συνειδητή ύπαρξη με θέληση και αναστοχασμό διότι επιστρέφει πάνω στο αντικείμενο της δράσης του, είναι παραγωγός νοήματος και ιδεών για τον κόσμο αλλά και για την θέση του ανάμεσα σε αυτόν..

ανθρώπινα προϊόντα στην βιτρίνα..

Τι έχει απομείνει λοιπόν σήμερα απ όλα αυτά; Τελικά ούτε ο Μάρξ δεν μπόρεσε να φανταστεί το βάθος της σημερινής υποτίμησης της ανθρώπινης υπόστασης.  Από την εποχή του, ήδη είχε παρατηρήσει ότι η γενικευμένη εμπορευματοποίηση των πάντων μετατρέπει τον άνθρωπο από υποκείμενο σε αντικείμενο. Ο άνθρωπος «αλλοτριώνεται», δηλαδή αποξενώνεται από τον εαυτόν του και το προϊόν της εργασίας του, γίνεται ο ίδιος ένα προϊόν στη διάθεση της αγοράς. Οι ανθρώπινες σχέσεις μεταλλάσσονται σε σχέσεις μεταξύ των πραγμάτων ενώ τα πράγματα προσωποποιούνται και τα πρόσωπα «πραγμοποιούνται». Τα πάσης φύσεως προϊόντα, είτε πράγματα είτε άτομα, αποκτούν μια ανεξάρτητη αγοραία υπόσταση και γίνονται πιο σημαντικά από τους ανθρώπους..

Έχει περάσει περισσότερο από 1,5 αιώνας από την εποχή του Μαρξ και σήμερα διαπιστώνουμε ότι ακόμα και από τον «πάτο» υπάρχει ακόμα πάρα κάτω.. Βιώνουμε πια την εποχή της λεγόμενης «δικτατορίας της αγοράς» όπου αξίζει μόνο ό,τι πουλάει.. Ο,τι δεν πουλάει, άνθρωποι και πράγματα, ρίπτονται στον καιάδα του κοινωνικού αποκλεισμού και της ανυπαρξίας. Βλέπουμε για παράδειγμα τα σύγχρονα άτομα-τηλεοπτικά προϊόντα, όπως παίχτες ριάλιτι και μοντέλα, μάγειρους και υποψήφιους «Μάστερ Σεφ» που όσο φαίνονται και πουλάνε στην αγορά γίνονται περισσότερο σημαντικοί από ό,τι δεν φαίνεται και δεν πουλάει..

Τώρα, μετά τον Μαρξ, έρχονται οι σύγχρονοι στοχαστές που εντοπίζουν μια περαιτέρω «υποτίμηση» της ανθρώπινης υπόστασης. Ο Ζίγμουντ Μπάουμαν εξηγεί ότι έχουμε πια περάσει σε μια «κοινωνία της κατανάλωσης», όπου η ανθρώπινη αξία ορίζεται πλέον σε σχέση με τη θέση της στην αγορά και στην κατανάλωση. Ο Τσάρλς Τέιλορ τονίζει ότι η επικράτηση ενός άκρατου ατομικισμού οδηγεί στην αναδίπλωση των ατόμων στον εαυτό τους, στη συρρίκνωση των ηθικών και πνευματικών τους οριζόντων και επομένως σε μιαν απώλεια νοήματος. Ο Ρίτσαρτ Σένετ θεωρεί πως σε μια κουλτούρα, όπου προκρίνονται ο αυτάρεσκος ατομικισμός, η αστάθεια, ο βάρβαρος ανταγωνισμός και η στιγμιαία αντίληψη του χρόνου, κανένας δεν έχει πια λόγο να νοιαστεί για τον συνάνθρωπό του και να πιστέψει στη συλλογική δράση. Τέλος ο Ντάνιελ Μπέλ λέει ότι άνθρωπος σήμερα δεν είναι μόνο ένα αλλοτριωμένο, αποξενωμένο και ετεροπροσδιορισμένο ενεργούμενο, όπως έλεγε ο Μαρξ, αλλά είναι αυτός που θρέφεται και χορταίνει απ την ίδια την αλλοτρίωση και την αποξένωσή του..

Αυτή λοιπόν είναι η υποτίμηση του ανθρώπου και όχι μόνο. Τώρα πλάκωσε και ο φόβος. Τον τελευταίο καιρό παρακολουθούμε, πώς μια ολόκληρη χώρα μπορεί να γυρίσει 70 χρόνια πίσω μέσα σε μια μέρα μόνο.. Τέτοια ωμή βία ουδέποτε έχει ασκηθεί στη ζωή μας και στην κοινωνία. Η οικονομική υποτίμηση είναι το λιγότερο. Ο άθλιος πασοκισμός ανέλαβε συνειδητά την βρώμικη δουλειά να συρρικνώσει, να «υποτιμήσει» περισσότερο τον άνθρωπο και την κοινωνία για να ευτυχίσουν οι αριθμοί και οι τοκογλύφοι, συνεπικουρούμενος από φανατικούς Μανδραβέληδες και το σύνολο σχεδόν των μίντια της χώρας που σπέρνουν τον φόβο και τον τρόμο στους ανθρώπους ότι θα τους κόψουν και τα δύο πόδια για να αποδεχτούν παθητικά το κόψιμο μόνο του ενός..

Ζούμε μέρες βαθειάς ντροπής για τον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό μας. Ένας πολιτισμός που ξεκίνησε από τον Διαφωτισμό μια πορεία προς την πρόοδο του ανθρώπου και της κοινωνίας για να καταλήξει στην σημερινή έσχατη υποτίμηση του ανθρώπου και της κοινωνίας. Ποιος Βολτέρος, ποιός Λόκ, ποιος Σμίθ και ποιος Κάντ, θα φαντάζονταν ποτέ ότι, ύστερα από αιώνες αγώνων, κατακτήσεων και προόδου, ο Ευρωπαϊκός πολιτισμός θα έφτασε σε τέτοια παρακμή ώστε κάποιες «αγορές», δηλαδή μια φούχτα διεθνών αλητών και τοκογλύφων, να καταλύουν απροσχημάτιστα δημοκρατίες και εθνικές ανεξαρτησίες και να αποφασίζουν αυτοί για τις τύχες ολόκληρων κρατών και λαών.. Αυτά δεν πρόκειται ποτέ τους να τα καταλάβουν οι νεοφιλελεύθεροι Μανδραβέληδες. Είναι τόσο φανατικοί που αδυνατούν να δουν ότι μαζί με τη συρρίκνωση του ανθρώπου έχει συρρικνωθεί και η σκέψη τους..

Βιβλιογραφία

Μαρία Αντωνοπούλου, Οι Κλασικοί της κοινωνιολογίας. Κοινωνική θεωρία και νεότερη κοινωνία, Εκδ. Σαβάλλας Αθήνα 2008

Taylor Tsarls, Οι δυσανεξίες της Νεωτερικότητας, εκδ.Εκρεμές, Αθήνα 2006

Ρίταρτ Σενετ, Η Κουλτούρα του Νέου Καπιταλισμού, εκδ. Σαββάλας, Αθήνα 2008

Ο Zygmund Bauman, Η Μετανεωτερικότητα και τα δεινά της, εκδ. Ψυχογιός, Αθήνα 2002

Ντ. Μπέλ, Ο πολιτισμός της μεταβιομηχανικής Δύσης, εκδ.Νεφέλη, Αθήνα 1999

Στο όνομα της φωτεινότητας και της διαφάνειας

Αφοπλιστικά επίκαιρος ο λόγος του Ελύτη στην τελετή απονομής του Νόμπελ, σαν σήμερα, το 1979.. Στο σκοτεινό μας σήμερα όπου πια έχει χαθεί κάθε ορατότητα προς το μέλλον, όπου λούφαξε ο λαός στους καναπέδες του και σίγασαν οι ποιητές του, όπου δεν υπάρχει πια κάποια φωνή να εναντιωθεί στον ορθολογισμό των αριθμών και των οικονομικών μέτρων, σήμερα όπου οι «Μάστερ Σεφ» γεμίζουν με σάλτσες το κενό του νοήματος μας, ο μεγάλος ποιητής επικαλείται τη φωτεινότητα και τη διαφάνεια για να διακρίνουμε τους κόμπους στο νήμα που μέσ’ από τους αιώνες τεντώνεται και μας βοηθάει να σταθούμε όρθιοι πάνω σ’ αυτή τη γη.. Κάθε μέρα διαπιστώνουμε ότι ζούμε σ’ ένα χάος ηθικό. Ποτέ άλλοτε η κατανομή των στοιχείων της υλικής μας ύπαρξης δεν έγινε με τόσο σύστημα και αδυσώπητο έλεγχο. Τώρα δεν αρκεί να ονειροπολούμε με τους στίχους. Είναι λίγο. Δεν αρκεί να πολιτικολογούμε. Είναι πολύ. Κατά βάθος ο υλικός κόσμος είναι απλώς ένας σωρός από υλικά. Παρ όλα αυτά η μοίρα μας βρίσκεται στα χέρια μας…

Ας μου συγχωρεθεί αυτή η μικρή εισαγωγή και παραθέτω αμέσως μερικά αποσπάσματα γνωρίζοντας το έγκλημα που διαπράττω, αλλά ελπίζοντας ότι έτσι θα προκαλέσω το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για να διαβαστεί ολόκληρος ο λόγος του μεγάλου ποιητή..

Σαν σήμερα λοιπόν το 1979 είπε ο Ελύτης:

«Ας μου επιτραπεί, παρακαλώ, να μιλήσω στο όνομα της φωτεινότητας και της διαφάνειας. Επειδή οι ιδιότητες αυτές είναι που καθορίσανε τον χώρο μέσα στον οποίο μου ετάχθη να μεγαλώσω και να ζήσω. Και αυτές είναι που ένιωσα, σιγά-σιγά, να ταυτίζονται μέσα μου με την ανάγκη να εκφρασθώ.

Είναι σωστό να προσκομίζει κανείς στην τέχνη αυτά που του υπαγορεύουν η προσωπική του εμπειρία και οι αρετές της γλώσσας του. Πολύ περισσότερο όταν οι καιροί είναι σκοτεινοί και αυτό που του υπαγορεύουν είναι μια όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ορατότητα.

Δεν μιλώ για τη φυσική ικανότητα να συλλαμβάνει κανείς τ’ αντικείμενα σ’ όλες τους τις λεπτομέρειες, αλλά για τη μεταφορική, να κρατά την ουσία τους και να τα οδηγεί σε μια καθαρότητα τέτοια που να υποδηλώνει συνάμα την μεταφυσική τους σημασιολογία……..

Πού λοιπόν βρίσκεται σε έσχατη ανάλυση η αλήθεια; Στην φθορά και στον θάνατο που διαπιστώνουμε κάθε μέρα γύρω μας ή στη ροπή που μας ωθεί να πιστεύουμε ότι αυτός ο κόσμος είναι ακατάλυτος και αιώνιος; Είναι φρόνιμο ν’ αποφεύγουμε τις μεγαλεπήβολες εκφράσεις, το ξέρω. Οι κατά καιρούς κοσμολογικές θεωρίες τις χρησιμοποίησαν, ήρθαν σε σύγκρουση, ακμάσανε, πέρασαν. Η ουσία όμως έμεινε, μένει. Και η ποίηση, που εγείρεται στο σημείον όπου ο ορθολογισμός καταθέτει τα όπλα του για να τ’ αναλάβει εκείνη και να προχωρήσει μέσα στην απαγορευμένη ζώνη, ελέγχεται να είναι ίσια-ίσια εκείνη που προσβάλλεται λιγότερο από τη φθορά. Διασώζει σε καθαρή μορφή τα μόνιμα, τα βιώσιμα στοιχεία που καταντούν δυσδιάκριτα μέσα στο σκότος της συνείδησης όπως τα φύκια μέσα στους βυθούς των θαλασσών.
Να γιατί μας χρειάζεται η διαφάνεια. Για να διακρίνουμε τους κόμπους στο νήμα που μέσ’ από τους αιώνες τεντώνεται και μας βοηθεί να σταθούμε όρθιοι πάνω σ’ αυτή τη γη……..

Λέμε, και το διαπιστώνουμε κάθε μέρα, ότι ζούμε σ’ ένα χάος ηθικό. Κι αυτό, τη στιγμή που ποτέ άλλοτε η κατανομή των στοιχείων της υλικής μας ύπαρξης δεν έγινε με τόσο σύστημα, τόση στρατιωτική θα έλεγα τάξη, τόσον αδυσώπητο έλεγχο. Η αντίφαση είναι διδακτική. Όταν σε δύο σκέλη το ένα υπερτροφεί, το άλλο ατροφεί. Μια αξιέπαινη ροπή να συνενωθούν σε ενιαία μονάδα οι λαοί της Ευρώπης, προσκόπτει σήμερα στην αδυναμία να συμπέσουν τα ατροφικά και τα υπερτροφικά σκέλη του πολιτισμού μας. Οι αξίες μας, ούτε αυτές δεν αποτελούν μια γλώσσα κοινή…..

Δεν αρκεί να ονειροπολούμε με τους στίχους. Είναι λίγο. Δεν αρκεί να πολιτικολογούμε. Είναι πολύ. Κατά βάθος ο υλικός κόσμος είναι απλώς ένας σωρός από υλικά. Θα εξαρτηθεί από το αν είμαστε καλοί ή κακοί αρχιτέκτονες το τελικό αποτέλεσμα. Ο Παράδεισος ή η Κόλαση που θα χτίσουμε. Εάν η ποίηση παρέχει μια διαβεβαίωση και δη στους καιρούς τους dürftiger, είναι ακριβώς αυτή: ότι η μοίρα μας παρ’ όλ’ αυτά βρίσκεται στα χέρια μας»

Ολόκληρος ο λόγος ΕΔΩ

Κόκκινο βραχιόλι για την ..περίοδο θέλει ο Δασκαλόπουλος

Διάβασε την είδηση ο Δασκαλόπουλος και ενθουσιάστηκε. Αυτό, πώς δεν τόχε σκεφτεί; Ένας εργοδότης στη Νορβηγία έδωσε εντολή σ’ όλες τις γυναίκες υπαλλήλους να φοράνε κόκκινα βραχιόλια όταν έχουν περίοδο, ώστε να δικαιολογούν τις συχνές επισκέψεις τους στην τουαλέτα(!)

Το γεγονός αναφέρεται σε έκθεση του εργατικού συνδικάτου Parat για τους «τυραννικούς» κανονισμούς διαφόρων νορβηγικών εταιρειών. Όπως αναφέρεται στην έκθεση το 66% των διευθυντών βάζουν τους εργαζόμενους να ζητούν µια ηλεκτρονική κάρτα-κλειδί για να χρησιμοποιήσουν την τουαλέτα, ώστε να μπορούν να παρακολουθούν τα διαλείμματα των υπαλλήλων τους. Στη µία από τις τρεις νορβηγικές εταιρείες, η πρόσβαση στην τουαλέτα ελέγχεται µε βίντεο κάµερα, ενώ άλλες εταιρείες βάζουν τους εργαζόμενους να υπογράφουν ένα… «βιβλίο επισκεπτών» της τουαλέτας..

Σύμφωνα με έγκυρες πηγές από τον ΣΕΒ ο Δασκαλόπουλος έχει ενθουσιαστεί με το κόκκινο βραχιόλι στις γυναίκες. Για ότι αφορά στους άνδρες εργαζόμενους τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά. Ως γνωστόν ο κος Δασκαλόπουλος έχει προτείνει μαζί με τις περικοπές των μισθών να περικοπεί και ότι εξέχει στο παντελόνι τους ώστε να μην εμποδίζονται στην εργασία τους..

Ήδη τα δημοσιογραφικά παπαγαλάκια και λόγω της επίσκεψης του κου Στρός Καν στην χώρα μας, έχουν αρχίσει να προπαγανδίζουν το εξής δίλημμα: Περικοπές μισθών ή πουλιών; Στην κυβέρνηση των γιωργάκηδων υπάρχει έντονος προβληματισμός. Είναι σοσιαλιστικό μέτρο η περικοπή ..πουλιών; Αλλά πάλι, αν πρόκειται για την σωτηρία της πατρίδος; Όλα δείχνουν να καταλήγουν στις περικοπές μισθών αντί πουλιών (με πολύ πόνο βέβαια και αυτό) αν και το σκληρό πασόκ μαζί με τους αγωνιστές της ΓΕΣΕΕ προτείνουν μια πιο φιλεργατική λύση. Να τοποθετηθούν ηλεκτρονικοί αισθητήρες-μπίπερ στα παντελόνια των ανδρών έτσι ώστε μόλις τολμάει κάτι να ..σηκωθεί εν ώρα εργασίας, να κτυπάει αμέσως ένα κουδούνι και να αποκαλύπτεται ο παραβάτης ο οποίος και θα καταβρέχεται αμέσως με την πυροσβεστική μάνικα..

Με τούτα και με εκείνα η αλήθεια είναι ότι οι ..διαπραγματεύσεις με τους κοινωνικούς εταίρους και την Τρόικα είναι πολύ σκληρές και τα διλήμματα μεγάλα. Το κόκκινο βραχιόλι στις γυναίκες όταν έχουν περίοδο και οι αισθητήρες-μπίπερ στους άντρες που ειδοποιούν όταν τους «σηκώνεται» εν ώρα εργασίας, όντως λύνουν πολλά διαρθρωτικά προβλήματα που επί δεκαετίες ολόκληρες μείωναν την ανταγωνιστικότητα..

Εκείνο όμως που ανησυχεί ιδιαιτέρως τον κο Στρος Καν είναι άλλο. Όπως και ό ίδιος έχει δηλώσει, του είναι αδύνατον να πιστέψει ότι ο ελληνικός λαός παραμένει τόσο εξοργιστικά απαθής μπροστά σε τόσο σκληρά και άδικα μέτρα. Μήπως συμβαίνει κάτι άλλο; Γιατί αν είναι τόσο μαλάκας λαός έχει καλώς. Αν όμως δεν είναι και τόσο μαλάκας αλλά τους γράφει όλους στα ..τέτοια του, μήπως κάποια στιγμή εξεγερθεί; Πάντως κοντός ψαλμός αλληλούια. Η πρόταση να βάψουν τα νύχια τους όλοι οι έλληνες με μια ειδική μπογιά έτσι ώστε όποιος γράφει την εξουσία στα ..τέτοια του να σημαδεύεται με χρώμα το παντελόνι του και να συλλαμβάνεται θα λύσει το μυστήριο..

Ο μεγάλος ..στοχαστής!

Τώρα εξηγούνται όλα.. Το διεθνούς φήμης περιοδικό «Foreign Policy» κατάταξε τον Γιώργο στην λίστα  των 100 στοχαστών με παγκόσμια εμβέλεια (100 Global Thinkers) για το 2010!

Η φωτό είναι αυθεντική και ΔΕΝ είναι μονταρισμένη

Τώρα λοιπόν εξηγούνται όλα.. Τα κρυφά γελάκια των ίδιων των φίλων του για την ανεπάρκεια του, ότι βάζει το χέρι του στην αλυσίδα του ποδηλάτου ενώ ποδηλατεί, ότι χάνεται με το κανό του στη Λούτσα, κλπ.. Ο άνθρωπος είναι διαρκώς .. «αλλού» ή ακόμα και .. «αλλού τ΄ αλλού» που λένε.. Στοχάζεται για την πορεία της ανθρωπότητας. Η παγκόσμια σκέψη βρίσκεται υπό την σκέπη του. Με την αχάριστη και διεφθαρμένη Ελλαδίτσα θα ασχοληθεί; Γιαυτό και έχει θέσει τη χώρα, άνευ όρων και χωρίς καμία απολύτως διαπραγμάτευση, υπό τον έλεγχο της Τρόικας για να έχει τον χρόνο να στοχάζεται για το μέλλον του κόσμου..

Το μόνο που ανησυχεί πλέον την διεθνή κοινότητα είναι μην τυχόν και ο Γιώργος (διεθνώς Γκιόργκος) πραγματοποιήσει την πρόσφατη απειλή του και τελικά κάνει τα καθήκοντα του ως πρωθυπουργός και συντονίσει ο ίδιος τους υπουργούς του προκειμένου η χώρα να ανταποκριθεί στις νέες κατεπείγουσες εντολές των αφεντικών της. Είναι προτιμότερο, λένε αυτοί που αποφασίζουν πραγματικά για τούτη τη χώρα, κάθε υπουργός της κυβέρνησης  να έχει τον «συντονιστή» του και ο Πρωθυπουργός τον δικό του ώστε ο Γκιόργκος να επιδίδεται απερίσπαστος στους στοχασμούς για τον παγκόσμιο σοσιαλισμό..

Άλλωστε ποτέ δεν έκρυψε ο Γιώργος ότι ο ίδιος είναι «αντιεξουσιαστής»..(!)  Αμέσως μόλις ανέλαβε την εξουσία, ως πρωθυπουργός της χώρας, δήλωσε ότι είναι «αντιεξουσιαστής» με κυβέρνηση «αντιεξουσιαστών» και το αποδεικνύει μαχόμενος καθημερινά εναντίον του εαυτού του που υπέγραψε το μνημόνιο.. Τώρα λοιπόν εξηγείται γιατί, όπως οι πάντες έχουν παρατηρήσει, δεν κυκλοφορούν πλέον οι γνωστοί αντιεξουσιαστές και κουκουλοφόροι.. Ορφάνεψαν τα Εξάρχεια γιατί οι αντιεξουσιαστές δεν έχουν λόγο ύπαρξης πια..

Πριν από λίγο καιρό ο Γιώργος βραβεύτηκε με το διεθνές βραβείο «δύναμη και ειλικρίνεια».. Εντάξει.. Είναι μερικές λέξεις όπως «ειλικρίνεια», «σοσιαλιστής», «αντιεξουσιαστής», κλπ.. προσφάτως και «στοχαστής»(!) που κάνουν τους Έλληνες να ξεχνούν τη δυστυχία τους και να κρατούν την κοιλιά τους από τα γέλια.. Τελικά τούτος ο λαός, μπορεί να έχει χάσει εντελώς την περηφάνια του και την αξιοπρέπεια του, όμως φαίνεται ότι προς το παρόν διατηρεί ένα απόθεμα γέλιου μέσα του για να μην βυθιστεί στη γενική κατάθλιψη.. Κάτι είναι και αυτό..

Τώρα οι πάντες στο εξωτερικό αναγνωρίζουν ότι ο Γιώργος και η εντολοδόχος κυβέρνηση του είναι οι μόνοι στην μεταπολεμική ιστορία της Ευρώπης που πήραν τόσο σκληρά μέτρα σε βάρος του λαού τους, παρά τον ..πόνο τους και παρά τους ποταμούς των δακρύων και το ..αίμα που έχυσαν στις ..διαπραγματεύσεις με την Τρόικα. Γιαυτό και ο Γιώργος αποτελεί πλέον το διεθνές παράδειγμα προς μίμηση.. Γιαυτό και τον τιμούν και τον επαινούν..

Με άλλα λόγια δηλαδή, οι ξένοι δεν κρύβουν τον θαυμασμό τους για αυτούς που για πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή ιστορία έγραψαν τόσο αδίστακτα και παντελώς στα ..τέτοια τους το λαό τους και τον βύθισαν σε μια φτώχεια και δυστυχία χωρίς επιστροφή προκειμένου να πληρώνονται οι «τοκογλύφοι» και οι ίδιοι να κάνουν καριέρα στο εξωτερικό..

Αλλά ας διαβάσει λίγο καλύτερα την Ιστορία η ξένη και ντόπια εντεταλμένη δημοσιογραφία. Με τέτοια γελοία προπαγάνδα που έχουν εξαπολύσει για τον Γκιόργκο τον έχουν μετατρέψει σε Τσαουσέσκου τον άνθρωπο και κάθε άλλο παρά καλό του κάνουν.. Ξεχνούν καθώς φαίνεται ότι ο Γκιόργκος δεν επελέγει για τους ..στοχασμούς του, αλλά απλώς για να κάνει τη βρώμικη δουλειά.. Σε λίγο καιρό δηλαδή που δεν θα τον χρειάζονται, τον βλέπω και αυτόν στην ανεργία.. Και τότε, ένα προφίλ αλά Τσαουσέσκου, σίγουρα δεν τον βοηθάει..